دریافت برگه بدهی از سازمان تامین اجتماعی همیشه استرس زا است، ولی این پایان راه نیست. اگر به محاسبات یا مفروضات مندرج در برگه اعتراض دارید، می توانید اعتراض کتبی ارایه دهید و روند رسیدگی را از هییت بدوی تا تجدیدنظر دنبال کنید. در این راهنامه مرحله به مرحله می گویم چه مدارکی لازم است، چگونه اعتراض تنظیم کنید و برای هر گام چه نکته های کاربردی را نباید فراموش کنید.
چرا برگه بدهی صادر می شود و چه مواردی قابل اعتراض است
برگه بدهی معمولا وقتی صادر می شود که سازمان تامین اجتماعی بر اساس بازرسی دفاتر، گزارش بانکی یا اطلاعات میدانی تشخیص دهد که کارفرما حق بیمه برخی افراد را پرداخت نکرده یا مبالغ کمتری اعلام کرده است. قابل اعتراض ترین موارد شامل محاسبه علی الراس، اشتباه در تعیین مبنای حقوق، شمول افراد خاص و محاسبه جرایم و دیرکرد است.
نکته مهم این است که اعتراض صرفا به عدد بدهی نیست؛ می توانید درباره نحوه برآورد، مبنای محاسبه، بازه زمانی و حتی شمول افراد خاص (مثلا نیروهای قراردادی یا مشاور) نیز اعتراض کنید. دفاع مستند همیشه موثرتر از ادعاهای کلی است.
مرحله اول: دریافت و خواندن دقیق برگه و ابلاغ
بلافاصله بعد از دریافت ابلاغ یا برگه بدهی، تاریخ ابلاغ را ثبت و کپی تهیه کنید. مهلت رسمی برای اعتراض معمولا ۳۰ روز از تاریخ ابلاغ است. داخل برگه معمولا دلایل و نحوه محاسبه نوشته شده؛ همه بندها را با دقت بخوانید تا بدانید باید به چه نکاتی پاسخ دهید.
مدارک لازم برای تنظیم اعتراض قوی
اعتراض بدون مستندات محک خواهد خورد. حداقل مدارکی که باید آماده کنید عبارتند از:
- قراردادهای استخدامی و پیمانکاری مرتبط با بازه مورد بررسی
- لیست حقوق و دستمزد ماهانه همراه با فیش پرداختی
- حساب های بانکی و مدارک واریز حقوق به حساب کارکنان
- دفاتر قانونی مانند دفتر روزنامه و دفتر کل
- گزارش های حضور و غیاب یا صورتجلسه های مربوط به کار
اگر پرداخت حقوق به شکل نقدی بوده، رسید دریافت از کارمند یا متن صورتجلسه باید موجود باشد. در نبود مدارک کافی، سازمان ممکن است محاسبه علی الراس انجام دهد که معمولا بالا برآورد می شود.
چطور اعتراض بنویسیم؛ نکات نگارشی و ساختار مستند
نامه اعتراض باید مختصر و مستدل باشد. شروع کنید با مشخصات پرونده، شماره ابلاغ، تاریخ و خلاصه دلیل اعتراض. سپس هر بند از محاسبه را شماره گذاری و با ارجاع به مدارک نشان دهید که چرا محاسبه نادرست است. ضمایم را با فهرست پیوست ارایه کنید تا بازرس یا اعضای هییت راحت مدارک را دنبال کنند.
از ادبیات مبهم بپرهیزید. مثال: به جای «پرداخت نشده»، بنویسید «پرداخت از طریق فیش شماره X مورخ Y به حساب شماره Z با شناسه پرداخت A انجام شده» و پیوست را علامت بزنید.
مراحل اداری بعدی: هییت بدوی و تجدیدنظر
بعد از ثبت اعتراض کتبی، پرونده به هییت بدوی تشخیص مطالبات ارسال می شود. در این مرحله ممکن است احضاریه برای جلسه دفاع تنظیم شود. حضور مستند و دفاع فنی یا ارسال وکالت به مشاور تخصصی می تواند نتیجه را به نفع شما تغییر دهد. در صورت رد اعتراض در هییت بدوی، امکان تجدیدنظر وجود دارد؛ در تجدیدنظر باید روی نکات حقوقی و رویه ای تمرکز کنید.
نکات کاربردی برای کاهش ریسک و هزینه
- همه پرداخت ها را به شکل مستند انجام و بایگانی کنید.
- در قراردادها صریح بنویسید که پرداخت ها چگونه و با چه مدرکی اثبات می شود.
- در صورت دریافت ابلاغ، سریع واکنش نشان دهید؛ مهلت ۳۰ روز را از دست ندهید.
- اگر شواهد ناقص است، از مشاور بخواهید برآورد دفاعی آماده کند تا عدد اولیه کاهش یابد.
چک لیست سریع برای تحویل به مشاور یا هییت
- کپی ابلاغ و تاریخ دریافت - قراردادهای مرتبط با بازه مورد بررسی - لیست و فیش حقوقی ماهانه - گردش حساب بانکی و رسیدهای پرداخت - دفاتر قانونی مرتبط
جمع بندی
اعتراض به برگه بدهی بیمه یک مسیر قانونی و قابل پیگیری است. اصل کار مستندسازی و ارایه دفاع فنی است. اگر مدارک مرتب و دفاع روشن داشته باشید، شانس کاهش یا حذف بدهی بسیار بالاتر می رود.
برای بررسی رایگان اولیه پرونده و راهنمایی در تنظیم اعتراض، از طریق تلگرام با محسن زمانی تماس بگیرید یا فرم زیر را پر کنید تا پرونده شما ارزیابی شود.
مرتبط: آشنایی با بازرسی دفاتر قانونی و درخواست مشاوره مالیاتی برای کمک عملی در دفاع از پرونده.